معرفی گاو نژاد جرسی و مقایسه آن با گاو نژاد هلشتاین

در ابتدا لازم به ذکر است که خاستگاه نژاد جرسی، یکی از جزیره های ما بین کانال فرانسه و انگلستان به نام جزیره ی جرسی می باشد.

 

از  ویژگی های بارز این نژاد می توان به درصد بالای چربی شیر، رنگ شیر متفاوت و مقاومت بالای این گاو ها به بحث استرس گرمایی اشاره کرد.  شیر تولیدی از این نژاد، بیشترین درصد چربی را در میان سایر گاوهای شیری دارد که عددی در حدود ۴٫۸۵ درصد بوده و به دلیل چربی بالا و وجود کاروتن زیاد رنگ شیر زرد رنگ است. در ادامه مطلب به بررسی نتایج چند مقاله معتبر در این زمینه می پردازیم.

 

برآون و همکاران در سال ۲۰۱۲ در مقاله خود گزارش کردند که گاوهای نژاد جرسی نسبت به نژاد هلشتاین، مدت ۳۰ روز روزهای باز کمتری دارند و همچنین تعداد تلقیح به ازای آبستنی در گاو هلشتاین ۲٫۴ ولی در نژاد جرسی ۱٫۹ می باشد. همچنین آن ها در این مطالعه، شیر ۳۰۵ روز تصحیح شده را برای نژاد هلشتاین ۱۰۳۴۸ کیلوگرم و برای نژاد جرسی ۷۰۸۰ کیلوگرم گزارش کردند اما در این گزارش، میزان وقوع مجدد ورم پستان و تب شیر در گاوهای نژاد جرسی نسبت به نژاد هلشتاین بیشتر بود.

در مطالعه ای دیگر و در سال ۲۰۱۵، کریستنسن و همکاران، به بررسی تولید شیر، بازدهی خوراک و مصرف خوراک گاوهای هلشتاین، جرسی، هلشتاین فریزن و آمیخته های دو رگ آن ها در مزارع گاو شیری تجاری پرداختند.

آن ها ۵۰۸ گله هلشتاین، ۱۰۰ گله جرسی و ۱۷۱ گله دورگ از این دو نژاد را از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۳ در دانمارک مورد بررسی قرار دادند.

بر اساس این پژوهش:

شیر تصحیح شده بر اساس انرژی در یک دوره شیردهی برای نژاد جرسی و هلشتاین به ترتیب ۸۷۱۶ و ۹۶۰۶ کیلوگرم در سال بود.

میانگین تولید شیر تصحیح شده برای نژاد هلشتاین ۳۰٫۴ کیلوگرم و برای نژاد جرسی ۲۷ کیلوگرم بود (باید دقت داشت که میزان شیر خام در نژاد جرسی حدود ۲۲ کیلوگرم و در نژاد هلشتاین ۳۴ تا ۳۵ کیلوگرم بوده است. هر چند که این امر در مطالعه گزارش نشده است).

این مطالعه نشان داد که گاوهای جرسی نسبت به هلشتاین بازده ای بالاتری برای تولید شیر دارند که محققان این طرح، مهمترین دلیل آن را استفاده بهینه تر از علوفه ها دانسته اند (به طور ساده تر قابلیت هضم علوفه ها در گاوها جرسی نسبت به هلشتاین بیشتر است).

وزن بلوغ گاوهای جرسی در این مطالعه بین ۴۱۰ تا ۴۵۰ کیلوگرم و گاوهای هلشتاین ۶۱۰ تا ۶۵۰ کیلوگرم گزارش شد.

در این مطالعه مصرف خوراک گاوهای هلشتاین ۲۲٫۶ کیلوگرم و در مقابل گاوهای جرسی ۱۸٫۸ کیلوگرم بود (لازم به ذکر است که در این تحقیق، تفاوتی در غلظت انرژی جیره در میان نژادها وجود نداشت).

همچنین این مطالعه ثابت کرد در تولید های بالاتر از ۲۷  لیتر، بازدهی نژاد جرسی کاهش پیدا میکند.

 در این مطالعه میزان احتاجات انرژی دریافتی گاو هلشتاین ۱۲۲ مگاژول (انرژی خالص شیردهی) در مقابل برای گاوها هلشتاین ۱۵۰ مگاژول بود ولی احتیاجات درصد پروتینی در جرسی بیشتر بود (۱۶٫۳ درصد برای هلشتاین و ۱۶٫۹ درصد برای جرسی).

اگر انرژی را به مگا کالری تبدیل کنیم، احتیاجات انرژی دریافتی برای نژاد جرسی حدود ۲۸ مگاکالری به دست می آید ( ۱٫۵۲ مگاکالری در کیلوگرم ماده خشک جیره یا به عبارتی مصرف خوراک روزانه ۱۸٫۸ کیلوگرم) که مطابق با نرم افزار NRC,2001 با جیره زیر احتیاجات آن ها تامین خواهد شد.

در واقع گاوهای نژاد جرسی به جیره ای غنی تر (میزان پروتین ۱۶٫۹ درصد) از گاوهای انتظار زایمان هلشتاین نیاز دارند.  البته زمانی که اطلاعات گاو جرسی با این مشخصات، در نرم افزار مربوطه وارد می شود، میزان انرژی مورد نیاز پیش بینی شده با این مطالعه برابر است ولی میزان پروتین بیشتری نیاز دارد.

درنتیجه مشخص می شود که گاوها جرسی به نسبت به میزان پروتین بیشتری نسبت به گاوهای هلشتاین در جیره نیازمند هستند.

مطابق با این مطالعه، جیره ای حاوی ۹ کیلوگرم کنسانتره ( ۳ کیلو ذرت، ۲ کیلوگرم جو، ۳٫۵ کیلوگرم سویا، ۱۰۰ گرم اوره و ۴۰۰ گرم مکل های معدنی، جوش، کربنات کلسیم و اکسید منزیم) احتیاجات گاو جرسی برای ۲۲ کیلوگرم شیر با ۴٫۸ درصد چربی و ۳٫۷ درصد پروتین را در روز تامین خواهد کرد.

هزینه این جیره مطابق با محاسبات آبان ماه ۱۳۹۸، حدود ۳۵۱۴۳ تومان خواهد شد و ارزش ۲۲ کیلوگرم شیر با ۴٫۸ درصد چربی و ۳٫۷ درصد پروتین هم معادل ۷۴۹۱۰ تومان خواهد شد که درنهایت به ازای هر گاو ۳۹۷۶۷ تومان در روز درآمد حاصل خواهد شد.

در مطالعه دیگر کاپر و کادی در سال ۲۰۱۲ در مجله دیری ساینس به بررسی ۱۳۰۰۰ فارم گاو هلشتاین و جرسی پرداختند که برای گاو جرسی تولید شیری برابر با ۲۱٫۱ کیلوگرم در روز، با درصد چربی ۴٫۸ و درصد پروتین ۳٫۷ گزارش کردند.

آن ها همچنین وزن بلوغ گاوها جرسی را ۴۵۴ کیلوگرم گزارش کردند و همچنین در این مطالعه شیر گاو جرسی را برای تولید خامه و پنیر بسیار مناسب دانستند به طوری که برای تولید ۵۰۰۰۰۰ تن خامه به بیش از ۵ بیلیون کیلوگرم شیر گاو هلشتاین و در مقابل ۳٫۹۹ بیلیون کیلوگرم شیر جرسی نیازمند هستیم.